Preambuła
Art. 1. Preambuła
1. Gabinet Centerton Aparaty Słuchowe, prowadzący działalność w zakresie protetyki słuchu w Koninie i Kole, wdraża Politykę oraz Procedury Ochrony Dzieci w celu zapewnienia małoletnim pacjentom bezpieczeństwa i ochrony przed wszelkimi formami krzywdzenia, w tym przemocą, zaniedbaniem oraz wykorzystywaniem.
2. Wdrażanie niniejszych Standardów odbywa się w oparciu o:
1. Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności art. 72, nakładający na organy władzy publicznej obowiązek ochrony dziecka przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem i demoralizacją;
2. Ustawę z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2024 r. poz. 560);
3. Ustawę o ochronie zdrowia oraz ustawę o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta;
4. Konwencję o Prawach Dziecka, przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 20 listopada 1989 r., ratyfikowaną przez Rzeczpospolitą Polską w 1991 r.;
5. zasadę najlepszego interesu dziecka, stanowiącą podstawowy kierunek działań podmiotu leczniczego.
6. Ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Poz. 1606).
7. Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzecznik Praw Pacjenta (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1545).
3. Celem wdrożenia Standardów Ochrony Dzieci w gabinecie Centerton jest:
1. zapewnienie ochrony małoletnim pacjentom przed przemocą i wszelkimi formami krzywdzenia,
2. wdrożenie procedur umożliwiających skuteczne reagowanie na zagrożenia bezpieczeństwa dzieci,
3. edukowanie personelu oraz podnoszenie jego kompetencji w zakresie identyfikowania i przeciwdziałania zagrożeniom,
4. zapewnienie ochrony danych osobowych oraz wizerunku dzieci zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
4. Standardy Ochrony Dzieci, o których mowa w niniejszym dokumencie, mają zastosowanie do wszystkich działań realizowanych przez gabinet Centerton, w tym do świadczenia usług medycznych na rzecz małoletnich pacjentów oraz komunikacji z ich opiekunami prawnymi.
5. Standardy Ochrony Dzieci obowiązują we wszystkich jednostkach organizacyjnych gabinetu Centerton, w tym w placówkach zlokalizowanych w Koninie i Kole.
6. Wdrożenie Standardów opiera się na następujących wartościach:
1. Bezpieczeństwo i ochrona zdrowia – każde działanie podejmowane wobec dziecka musi być ukierunkowane na zapewnienie jego dobrostanu;
2. Szacunek i godność – dzieci traktowane są z należytą starannością, w poszanowaniu ich praw oraz podmiotowości;
3. Odpowiedzialność i rzetelność – wszystkie procedury oraz działania podejmowane w ramach gabinetu Centerton są zgodne z najlepszymi praktykami oraz regulacjami prawnymi;
4. Współpraca z opiekunami prawnymi dziecka – rodzice oraz opiekunowie są aktywnie włączani w proces leczenia oraz informowani o zasadach obowiązujących w gabinecie.
7. Niniejsze Standardy stanowią integralną część wewnętrznych regulacji gabinetu Centerton i podlegają okresowej ewaluacji oraz aktualizacji w celu dostosowania ich do obowiązujących przepisów prawa oraz najlepszych praktyk w zakresie ochrony dzieci.
Art.2. Słowniczek pojęć
Słowniczek pojęć stosowanych w Polityce Ochrony Dzieci w Gabinecie Centerton
1. Standardy Ochrony Dzieci (SOD) – zbiór zasad, procedur i wytycznych wdrażanych w Gabinecie Centerton Aparaty Słuchowe, mających na celu zapewnienie małoletnim pacjentom bezpieczeństwa, ochronę ich praw i dobrostanu oraz skuteczne reagowanie na sytuacje zagrożenia.
2. Dziecko/Małoletni – każda osoba do ukończenia 18. roku życia, będąca pacjentem gabinetu lub innym małoletnim przebywającym na jego terenie.
3. Gabinet Centerton – placówka medyczna prowadząca działalność w zakresie protetyki słuchu i badań słuchu, działająca w lokalizacjach w Koninie i Kole, świadcząca usługi także na rzecz dzieci.
4. Właściciel Gabinetu – osoba zarządzająca gabinetem, odpowiedzialna za jego funkcjonowanie, wdrażanie Standardów Ochrony Dzieci oraz podejmowanie decyzji w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa małoletnim pacjentom.
5. Personel – każda osoba wykonująca działalność w gabinecie Centerton, w tym właściciel, współpracownicy, osoby świadczące usługi na podstawie umowy cywilnoprawnej oraz inne osoby, które w ramach swoich obowiązków mają kontakt z małoletnimi pacjentami.
6. Opiekun dziecka – osoba sprawująca prawną opiekę nad małoletnim pacjentem, w szczególności rodzic, opiekun prawny, rodzic zastępczy lub inna osoba upoważniona do reprezentowania dziecka podczas wizyty w gabinecie.
7. Krzywdzenie dziecka – każde zamierzone lub niezamierzone działanie osoby dorosłej, w tym członka personelu gabinetu, które ma szkodliwy wpływ na zdrowie, rozwój fizyczny, emocjonalny lub psychospołeczny dziecka. Obejmuje to wszelkie formy przemocy oraz zaniedbania.
8. Przemoc fizyczna – każde celowe działanie, które powoduje ból lub obrażenia ciała dziecka, w tym uderzanie, popychanie, potrząsanie, zadawanie bólu w jakikolwiek sposób.
9. Przemoc emocjonalna – działania polegające na długotrwałym ignorowaniu, zastraszaniu, poniżaniu, wyśmiewaniu lub obwinianiu dziecka, prowadzące do jego emocjonalnej szkody lub poczucia zagrożenia.
10. Przemoc seksualna – każde zachowanie o charakterze seksualnym wobec dziecka, w tym bez kontaktu fizycznego (np. pokazywanie treści o charakterze seksualnym) oraz z kontaktem fizycznym (np. dotykanie, wymuszanie czynności seksualnych).
11. Zaniedbanie – brak zapewnienia dziecku podstawowych potrzeb fizycznych, emocjonalnych, zdrowotnych lub edukacyjnych przez osoby odpowiedzialne, mimo posiadanych środków i możliwości.
12. Ochrona danych osobowych dziecka – wszelkie informacje umożliwiające identyfikację dziecka, w tym jego imię i nazwisko, PESEL, adres zamieszkania, dokumentacja medyczna, zdjęcia, nagrania oraz inne dane podlegające ochronie na podstawie przepisów RODO i ustawy o ochronie danych osobowych.
13. Osoba odpowiedzialna za Politykę Ochrony Dzieci – właściciel gabinetu, który sprawuje nadzór nad wdrażaniem Standardów Ochrony Dzieci, egzekwuje ich przestrzeganie oraz podejmuje działania interwencyjne w przypadku zagrożenia bezpieczeństwa dziecka.
14. Procedury interwencji – określone działania podejmowane w przypadku podejrzenia krzywdzenia dziecka, w tym zgłaszanie incydentów do odpowiednich instytucji (np. policja, sąd rodzinny, placówki pomocy społecznej).
15. Obowiązek zgłoszenia – prawny obowiązek właściciela gabinetu oraz innych osób mających kontakt z dzieckiem do niezwłocznego powiadomienia odpowiednich służb w przypadku podejrzenia, że dziecko jest krzywdzone lub znajduje się w sytuacji zagrożenia.
16. Bezpieczna przestrzeń dla dziecka – warunki panujące w gabinecie, w których dziecko czuje się komfortowo, ma zapewnioną prywatność oraz ochronę przed niewłaściwymi interakcjami z dorosłymi lub rówieśnikami.
17. Współpraca z opiekunem dziecka – zasada informowania rodziców/opiekunów o zasadach obowiązujących w gabinecie oraz angażowania ich w proces diagnostyki i leczenia dziecka, z uwzględnieniem jego dobra i bezpieczeństwa.
Art. 3. Zasady rekrutacji personelu w Gabinecie Centerton Aparaty Słuchowe
1. Cel i zakres
1. Niniejsze zasady określają procedurę rekrutacji personelu w Gabinecie Centerton Aparaty Słuchowe, w tym wymagania dotyczące kwalifikacji zawodowych, weryfikacji kandydatów oraz obowiązków w zakresie zapewnienia zgodności z Polityką Ochrony Dzieci.
2. Przepisy niniejszego artykułu mają zastosowanie do wszystkich osób zatrudnianych lub współpracujących z gabinetem na podstawie umowy o pracę, umowy cywilnoprawnej, praktyk, stażu lub wolontariatu, jeśli ich działalność obejmuje kontakt z małoletnimi pacjentami.
3. Za cały proces rekrutacji odpowiada właściciel gabinetu Centerton, Krzysztof Skorupiński, który podejmuje ostateczną decyzję o zatrudnieniu kandydata oraz zapewnia, że proces rekrutacji przebiega zgodnie z obowiązującymi przepisami i Standardami Ochrony Dzieci.
2. Kwalifikacje i wymagania
1. Każda osoba ubiegająca się o zatrudnienie w gabinecie Centerton musi spełniać następujące kryteria:
a) posiadać odpowiednie wykształcenie, kwalifikacje zawodowe oraz doświadczenie wymagane na danym stanowisku,
b) nie figurować w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym oraz w Krajowym Rejestrze Karnym w zakresie przestępstw przeciwko małoletnim,
c) wykazywać się wysoką etyką zawodową oraz zdolnością do pracy w środowisku medycznym wymagającym szczególnej troski o pacjenta.
3. Procedura rekrutacji
1. Rekrutacja personelu odbywa się w kilku etapach, obejmujących:
a) analizę dokumentów aplikacyjnych (CV, list motywacyjny, świadectwa kwalifikacji),
b) przeprowadzenie rozmowy kwalifikacyjnej przez właściciela gabinetu,
c) weryfikację niekaralności oraz sprawdzenie kandydata w rejestrach osób skazanych za przestępstwa wobec dzieci,
d) podpisanie oświadczenia o zapoznaniu się z Polityką Ochrony Dzieci i zobowiązaniu do jej przestrzegania.
2. W przypadku pozytywnego wyniku rekrutacji, kandydat podpisuje umowę oraz przechodzi szkolenie wdrażające, obejmujące zapoznanie się z procedurami ochrony dzieci.
4. Weryfikacja i nadzór
1. Właściciel gabinetu, Krzysztof Skorupiński, jest odpowiedzialny za przeprowadzanie okresowej oceny pracowników w zakresie zgodności ich pracy ze Standardami Ochrony Dzieci.
2. Wszelkie sygnały mogące wskazywać na naruszenie zasad bezpieczeństwa dzieci w gabinecie powinny być natychmiast zgłaszane właścicielowi i poddawane analizie, zgodnie z przyjętymi procedurami interwencji.
5. Zobowiązania personelu
1. Każdy pracownik gabinetu Centerton zobowiązany jest do:
a) przestrzegania Polityki Ochrony Dzieci,
b) unikania jakichkolwiek działań, które mogłyby naruszać dobro małoletnich pacjentów,
c) zgłaszania wszelkich niepokojących sytuacji właścicielowi gabinetu lub odpowiednim organom.
2. W przypadku podejrzenia naruszenia Standardów Ochrony Dzieci, właściciel gabinetu może podjąć decyzję o rozwiązaniu umowy oraz zgłoszeniu sprawy odpowiednim instytucjom.
6. Postanowienia końcowe
1. Zasady rekrutacji podlegają regularnemu przeglądowi i aktualizacji w celu zapewnienia zgodności z obowiązującymi przepisami prawa oraz najlepszymi praktykami w zakresie ochrony dzieci w placówkach medycznych.
Art. 4. Zasady bezpiecznych relacji pomiędzy personelem Gabinetu Centerton a dziećmi oraz zakazane zachowania personelu
§1. Zasady bezpiecznych relacji
1. Przedstawienie się i wyjaśnienie swojej roli – każda interakcja z dzieckiem powinna rozpoczynać się od przedstawienia się oraz wyjaśnienia swojej roli w sposób dostosowany do wieku i poziomu rozumienia dziecka.
2. Aktywne słuchanie dziecka – każde dziecko ma prawo do wyrażania swoich myśli i odczuć, również w kontekście swojego zdrowia. Personel zobowiązany jest do uważnego słuchania i odpowiadania na pytania dziecka w sposób dostosowany do jego poziomu rozwoju i sytuacji, w której się znajduje.
3. Prosta i jasna komunikacja – przekazywanie informacji powinno odbywać się w sposób klarowny, zrozumiały i wolny od skomplikowanej terminologii medycznej. W przypadku wątpliwości, czy dziecko zrozumiało, należy zapytać je o to i w razie potrzeby ponownie wyjaśnić dany temat.
4. Zapewnienie możliwości zadawania pytań – dziecko powinno mieć świadomość, że może swobodnie zadawać pytania dotyczące swojego zdrowia i wykonywanych procedur. Personel zobowiązany jest do udzielania odpowiedzi zgodnie z prawdą i w sposób dostosowany do wieku pacjenta.
5. Informowanie o przebiegu czynności – dziecko powinno na bieżąco wiedzieć, co się dzieje i jakie działania będą podejmowane. Jeśli jakieś czynności mogą budzić niepokój lub obawy, należy je wcześniej wyjaśnić, unikając elementu zaskoczenia.
6. Unikanie zawstydzania i wywoływania dyskomfortu – personel powinien dbać o to, aby dziecko nie czuło się zawstydzone czy zakłopotane w trakcie wizyty, np. poprzez używanie niezrozumiałych terminów lub komentarzy dotyczących jego zachowania czy wyglądu.
7. Dostosowanie komunikacji do szczególnych potrzeb – w przypadku dzieci z trudnościami w komunikacji (np. niedosłuch), personel zobowiązany jest do zapewnienia odpowiednich środków wspierających komunikację, takich jak mowa ciała, wizualizacje czy tłumaczenie na język migowy.
§2. Rozpoznawanie i reagowanie na ryzyko krzywdzenia dziecka
1. Identyfikacja czynników ryzyka – personel powinien posiadać podstawową wiedzę na temat sytuacji mogących wskazywać na potencjalne zagrożenia dla dziecka, m.in.:
a) wiek dziecka – młodsze dzieci są bardziej podatne na przemoc domową,
b) płeć – w przypadku wykorzystywania seksualnego, częściej dotyczy to dziewczynek,
c) niepełnosprawność – dzieci z niepełnosprawnością są bardziej narażone na zaniedbanie i przemoc,
d) sytuacja rodzinna – samotne rodzicielstwo, opieka zastępcza, rodzina z historią przemocy, uzależnień lub patologii,
e) środowisko – ubóstwo, izolacja społeczna, niskie standardy opieki nad dzieckiem.
f)Wyraźna zmiana w zachowaniu dziecka – wycofanie, zobojętnienie, lub nadmierne pobudzenie, trudność w regulacji emocji, którą trudno wyjaśnić stanem zdrowia czy okolicznościam
2. Symptomy mogące wskazywać na krzywdzenie dziecka:
a) przemoc fizyczna – siniaki, oparzenia, nieleczone urazy, agresja lub nadmierne wycofanie, strach przed dorosłymi,
b) przemoc emocjonalna – zaburzenia mowy, niskie poczucie własnej wartości, chroniczna ucieczka w samotność,
c) zaniedbanie – niewłaściwa higiena, niedożywienie, brak reakcji rodziców na potrzeby dziecka,
d) przemoc seksualna – bóle okolic intymnych, nieadekwatna wiedza seksualna, zachowania seksualne wobec innych dzieci lub dorosłych.
3. Na jakie zachowania ze strony dziecka warto zwrócić uwagę:
a) wyraźna zmiana w zachowaniu dziecka – wycofanie, zobojętnienie, lub nadmierne pobudzenie, trudność w regulacji emocji, którą trudno wyjaśnić stanem zdrowia czy okolicznościami.
b) dziecko zachowuje się w sposób nieadekwatny do wieku, jest zbyt infantylne lub nadmiernie dojrzałe.
c) Wyraźnie inne zachowanie w obecności rodzica/opiekuna, niż w obecności innych osób.
Dziecko boi się rodzica/opiekuna.
d) Długotrwały, silny, niemożliwy do ukojenia płacz.
§3. Obowiązek interwencji
1. Każdy członek personelu Gabinetu Centerton, który zauważy oznaki mogące wskazywać na krzywdzenie dziecka, ma obowiązek niezwłocznie poinformować właściciela gabinetu, Krzysztofa Skorupińskiego.
2. Właściciel gabinetu podejmie dalsze działania zgodnie z obowiązującymi procedurami, w tym zgłoszenie sprawy odpowiednim instytucjom (np. policji, sądowi rodzinnemu, placówkom pomocy społecznej).
3. Brak podjęcia działań w przypadku uzasadnionego podejrzenia krzywdzenia dziecka będzie traktowany jako poważne naruszenie obowiązków służbowych.
§4. Zakazane zachowania personelu
Personel Gabinetu Centerton ma bezwzględny zakaz:
1. Jakiejkolwiek formy przemocy fizycznej – stosowania siły wobec dziecka, w tym popychania, szarpania, podnoszenia głosu w sposób zastraszający.
2. Używania obraźliwego języka i zastraszania – krzyczenia na dziecko, obrażania go lub jego opiekunów, poniżania czy wyśmiewania.
3. Nieodpowiedniego kontaktu fizycznego – wszelkie formy dotyku powinny być uzasadnione medycznie i poprzedzone informacją dla dziecka i opiekuna.
4. Nieprofesjonalnej komunikacji – używania skomplikowanych terminów bez wyjaśnienia ich znaczenia, zawstydzania dziecka w trakcie wizyty.
5. Kontaktowania się z dzieckiem poza gabinetem – w tym poprzez media społecznościowe, SMS-y, e-maile lub inne prywatne środki komunikacji.
6. Nieuzasadnionego pozostawiania dziecka bez opieki – w sytuacjach, gdy może to narażać je na stres lub zagrożenie.
7. Upokarzania dziecka – poprzez nieodpowiednie komentarze, porównywanie z innymi pacjentami lub publiczne zawstydzanie.
8. Szantażowania i wymuszania – zmuszania dziecka do wykonania danej procedury medycznej poprzez zastraszanie, groźby lub wywieranie presji.
9. Dyskryminacji – nierównego traktowania dzieci ze względu na ich status społeczny, pochodzenie, płeć, niepełnosprawność lub inne cechy osobiste.
10. Udostępniania danych osobowych dziecka – wszelkie informacje dotyczące pacjenta są objęte tajemnicą medyczną i nie mogą być ujawniane bez zgody opiekuna.
§5. Egzekwowanie zasad i konsekwencje naruszeń
1. Obowiązek przestrzegania zasad – każdy członek personelu jest zobowiązany do stosowania się do powyższych reguł oraz zgłaszania wszelkich incydentów właścicielowi gabinetu.
2. Środki dyscyplinarne – w przypadku naruszenia niniejszych zasad, wobec pracownika mogą zostać podjęte następujące kroki:
a) upomnienie,
b) rozwiązanie umowy o pracę/współpracę,
c) zgłoszenie sprawy do odpowiednich instytucji, jeśli naruszenie miało charakter przestępczy.
3. Szkolenia i monitoring – gabinet zobowiązuje się do przeprowadzania cyklicznych szkoleń dla personelu w zakresie bezpiecznych relacji z dziećmi oraz procedur interwencyjnych.
Art. 5. Procedura interwencji w przypadku podejrzenia krzywdzenia dziecka
§1. Postanowienia ogólne
1. Cel procedury
Niniejsza procedura szczegółowo określa zasady postępowania w sytuacji podejrzenia lub stwierdzenia krzywdzenia dziecka (małoletniego) korzystającego z usług Gabinetu Protetyki Słuchu „Centerton Aparaty Słuchowe” (dalej: „Gabinet”). Jej nadrzędnym celem jest zapewnienie natychmiastowej i skutecznej reakcji, która chroni dobro dziecka. Działania opisane w procedurze bazują na obowiązujących przepisach prawa oraz rekomendowanych standardach ochrony dzieci, zapewniając personelowi (w tym właścicielowi) wytyczne do prawidłowego rozpoznawania i reagowania na sytuacje zagrożenia.
2. Podstawa prawna
◦ Ustawa z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (z późn. zm.).
◦ Ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw.
◦ Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej.
◦ Kodeks karny (w szczególności art. 240 KK – obowiązek zawiadomienia o niektórych przestępstwach).
◦ Kodeks postępowania karnego (art. 304 – obowiązek zawiadomienia o przestępstwie).
◦ Kodeks rodzinny i opiekuńczy (w szczególności przepisy o władzy rodzicielskiej i ochronie dobra dziecka).
3. Zakres obowiązywania
Niniejsza procedura obowiązuje w Gabinecie Protetyki Słuchu „Centerton Aparaty Słuchowe” i dotyczy wszystkich sytuacji, w których istnieje podejrzenie, że małoletni pacjent (lub jakiekolwiek dziecko obecne w Gabinecie) jest krzywdzony – niezależnie od tego, czy krzywdzenie ma miejsce w środowisku domowym, czy wynika z zachowania innego małoletniego albo personelu Gabinetu.
Pod pojęciem „krzywdzenia” rozumie się wszelkie formy przemocy fizycznej, psychicznej, seksualnej, a także zaniedbanie i wyzyskiwanie małoletniego.
4. Osoba odpowiedzialna
Właściciel Gabinetu (będący jednocześnie jedyną zatrudnioną osobą) ponosi pełną odpowiedzialność za realizację niniejszej procedury. W sytuacji zaangażowania dodatkowych osób (np. praktykanta, wolontariusza czy innego współpracownika), są one zobowiązane do zapoznania się z procedurą i jej stosowania w pełnym zakresie.
§2. Definicje
1. Dziecko (małoletni)
Każda osoba, która nie ukończyła 18. roku życia. W kontekście procedur i przepisów prawa należy pamiętać, że dobro dziecka jest zawsze priorytetem, a obowiązkiem instytucji i dorosłych jest ochrona dziecka przed wszystkimi formami krzywdzenia.
2. Krzywdzenie dziecka
Każde jednorazowe lub powtarzające się działanie albo zaniechanie, które narusza prawa i dobra osobiste dziecka, prowadząc do zagrożenia jego zdrowia fizycznego, psychicznego, rozwoju, bezpieczeństwa lub godności. W szczególności wyróżnia się:
◦ Przemoc fizyczna – działania powodujące ból lub urazy ciała, np. uderzanie, potrząsanie, zadawanie bólu, celowe oparzenia lub inne uszkodzenia.
◦ Przemoc psychiczna – zachowania narażające dziecko na cierpienie emocjonalne, np. wyzywanie, szydzenie, zastraszanie, upokarzanie, wmawianie dziecku, że jest bezwartościowe.
◦ Przemoc seksualna (wykorzystywanie seksualne) – wszelkie czynności o charakterze seksualnym z udziałem dziecka poniżej 15 lat, a także czynności z udziałem starszych nieletnich, jeżeli występuje przymus, manipulacja lub relacja władzy (m.in. molestowanie, kontakty fizyczne, produkcja/udostępnianie materiałów pornograficznych).
◦ Zaniedbanie – długotrwałe lub incydentalne niezaspokajanie podstawowych potrzeb dziecka (zdrowotnych, żywieniowych, higienicznych, emocjonalnych), mogące prowadzić do poważnego zagrożenia jego życia, rozwoju lub zdrowia.
3. Podejrzenie krzywdzenia
Każda sytuacja, w której pojawiają się sygnały wskazujące, że dziecko może być ofiarą przemocy lub zaniedbania. Źródłem takiego sygnału mogą być: obserwacje personelu, słowa lub zachowanie dziecka, wygląd dziecka (obrażenia, zaniedbanie), informacje uzyskane od osób trzecich, itp.
Podejrzenie krzywdzenia należy traktować z pełną powagą, a w razie wątpliwości zawsze podjąć działania sprawdzające i zabezpieczające dziecko.
§3. Zasady wstępne i działania profilaktyczne
1. Monitorowanie dobrostanu dziecka
◦ Podczas każdej wizyty w Gabinecie należy zwracać szczególną uwagę na stan i zachowanie dziecka: jego wygląd fizyczny (świeże lub stare urazy, ślady po oparzeniach, oznaki zaniedbania), mimikę, sposób reagowania, nastroje.
◦ Jeśli to możliwe i odpowiednie do sytuacji, warto przeprowadzić krótką rozmowę z dzieckiem, stosując język dostosowany do jego wieku, z uwzględnieniem bariery rozwojowej i emocjonalnej.
2. Identyfikacja czynników ryzyka
◦ Właściciel Gabinetu powinien posiadać podstawową wiedzę o formach krzywdzenia dziecka oraz o symptomach mogących wskazywać na przemoc, np. nietypowe rozległe obrażenia, zachowania lękowe, skrajne reakcje emocjonalne, bądź wyraźne zaniedbanie.
◦ Wszelkie sygnały mogące świadczyć o krzywdzeniu należy niezwłocznie zapisać w notatkach (prywatnych lub – jeśli adekwatne – w dokumentacji medycznej), tak aby w razie potrzeby móc udokumentować fakty.
3. Działania zapobiegawcze
◦ Jeżeli w trakcie rozmów z rodzicem/opiekunem zostaną ujawnione istotne trudności wychowawcze, sytuacje rodzinne powodujące silny stres lub brak wsparcia, właściciel Gabinetu może zaproponować kontakt do instytucji pomocowych, poradni psychologicznych, ośrodków wsparcia rodziny.
◦ Co najmniej raz w roku właściciel (protetyk słuchu) powinien brać udział w szkoleniach (również online) lub czytać opracowania specjalistyczne na temat rozpoznawania i reagowania na przemoc wobec dzieci. Umożliwi to aktualizację wiedzy i kompetencji interwencyjnych.
§4. Monitoring stosowania procedury
• Co najmniej raz w roku właściciel Gabinetu dokonuje przeglądu niniejszej procedury, upewniając się, że wszystkie zapisy są zgodne z najnowszym stanem prawnym i praktykami rekomendowanymi przez specjalistów.
• Wszelkie zmiany i aktualizacje procedury wprowadza się w formie pisemnej, tak aby były one w pełni czytelne i wiążące.
§5. Zasada priorytetu dobra dziecka
• We wszystkich działaniach związanych z podejrzeniem krzywdzenia dziecka obowiązuje nadrzędna zasada: dobro i bezpieczeństwo dziecka są najważniejsze. Oznacza to, że w razie wątpliwości zawsze należy kierować się tym, co ochroni dziecko przed ewentualnym zagrożeniem.
• Jeśli istnieje konflikt pomiędzy interesem dorosłego a koniecznością ochrony dziecka, priorytetem zawsze pozostaje ochrona dziecka.
§6. Procedura interwencji
6.1. Rozpoznanie podejrzenia krzywdzenia dziecka
1. Obserwacja dziecka pod kątem oznak przemocy fizycznej
◦ Siniaki, rany, złamania, ślady po oparzeniach, szczególnie w miejscach nietypowych (np. tułów, wewnętrzna strona ramion, uda). Różna faza gojenia się urazów może sugerować ich powtarzalność.
2. Obserwacja dziecka pod kątem oznak przemocy emocjonalnej
◦ Nagłe wahania nastroju, nadmierna czujność, nieuzasadniony lęk przed dorosłymi, brak pewności siebie, wycofanie, poczucie winy lub agresja słowna wobec siebie i innych.
3. Obserwacja dziecka pod kątem oznak zaniedbania
◦ Brudne lub niestosowne do pory roku ubrania, wyraźny brak higieny, niedożywienie lub przewlekły głód, brak wsparcia ze strony opiekuna w kwestiach zdrowotnych (np. ignorowanie zaleceń lekarza, unikanie badań kontrolnych).
4. Niezwykłe reakcje dziecka na obecność rodzica/opiekuna
◦ Dziecko reaguje nadmiernym strachem, drży, unika kontaktu wzrokowego, kuli się przy próbie dotyku. Takie zachowania mogą wskazywać na wcześniejsze doświadczenia przemocy ze strony opiekuna.
5. Rozmowa z dzieckiem (jeśli możliwe)
◦ W celu uniknięcia zastraszenia dziecka, rozmowę najlepiej przeprowadzić w osobnym, bezpiecznym pomieszczeniu, bez obecności opiekuna. Należy zadawać dziecku proste, otwarte pytania. Nie wolno sugerować odpowiedzi ani wywierać presji.
6. Obserwacja zachowania rodziców/opiekunów
◦ Agresja słowna skierowana do dziecka, lekceważenie zgłaszanych przez dziecko problemów, nadmierna kontrola lub nieadekwatna reakcja na cierpienie dziecka (np. żarty z jego bólu) mogą być sygnałami przemocy domowej.
6.2. Podjęcie działań interwencyjnych
1. W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia dziecka
◦ Należy natychmiast wezwać Policję (tel. 112) lub zawiadomić prokuraturę.
◦ Jeśli właściciel Gabinetu ocenia, że dziecko może odnieść kolejne obrażenia po wyjściu z Gabinetu wraz z opiekunem, należy rozważyć niezwłoczne poinformowanie sądu rodzinnego o realnym zagrożeniu.
2. W przypadku podejrzenia przemocy domowej
◦ Zaleca się wypełnienie formularza „Niebieska Karta – A” (dokument inicjujący procedurę Niebieskie Karty) i przekazanie go do zespołu interdyscyplinarnego lub przedstawiciela Policji w danej gminie. Dzięki temu służby podejmą dalsze kroki w celu rozpoznania sytuacji rodzinnej i zapewnienia dziecku bezpieczeństwa.
3. W przypadku podejrzenia wykorzystywania seksualnego
◦ Należy bezzwłocznie sporządzić pisemne zawiadomienie do Policji lub prokuratury, podając możliwie szczegółowy opis zdarzenia, dane dziecka i ewentualnego sprawcy (jeśli są znane). Wykorzystywanie seksualne dzieci jest przestępstwem ściganym z urzędu.
4. W przypadku podejrzenia zaniedbania dziecka
◦ Zgłosić sprawę do sądu rodzinnego, składając wniosek o wgląd w sytuację rodziny (art. 572 KPC). Sąd rozważy, czy nie jest konieczne podjęcie działań mających na celu ochronę dziecka (np. nałożenie na opiekuna obowiązku współpracy z asystentem rodziny lub innymi służbami).
5. W przypadku krzywdzenia dziecka przez personel Gabinetu
◦ Jeżeli w przyszłości w Gabinecie pojawią się dodatkowi pracownicy lub współpracownicy i wystąpi jednorazowa sytuacja naruszenia godności dziecka o niewielkiej intensywności (np. nieuprzejmy komentarz, nieadekwatny ton głosu), należy niezwłocznie przeprowadzić z taką osobą rozmowę dyscyplinującą i odnotować incydent.
◦ Jeśli jednak dojdzie do znaczącego naruszenia (przemoc fizyczna, groźby, powtarzająca się przemoc psychiczna) – należy rozwiązać umowę/ stosunek prawny z tą osobą i poinformować właściwe organy ścigania, gdy czyn posiada znamiona przestępstwa.
6. W przypadku podejrzenia krzywdzenia przez innego małoletniego
◦ Gdy dziecko-pacjent sygnalizuje, że doznało przemocy (np. dręczenia, nękania, molestowania) ze strony innego małoletniego, można rozważyć złożenie wniosku do sądu rodzinnego o wgląd w sytuację dziecka-krzywdziciela. Sąd rodzinny może wdrożyć środki wychowawcze lub nadzór kuratorski.
7. W przypadku wątpliwości dotyczących kwalifikacji podejrzenia
◦ Właściciel Gabinetu może skonsultować się z psychologiem, pediatrą, prawnikiem lub organizacją pozarządową specjalizującą się w ochronie praw dzieci, by omówić dany przypadek i wspólnie ustalić najlepszy tok postępowania.
§7. Dokumentowanie interwencji
1. Obowiązek dokumentacji
◦ Każdy przypadek podejrzenia krzywdzenia dziecka należy udokumentować, nawet jeśli na pierwszy rzut oka sytuacja wydaje się niepewna. Dokumentacja stanowi dowód do ewentualnych dalszych działań i pozwala na monitorowanie rozwoju sytuacji.
2. Forma dokumentacji
◦ Sporządza się notatkę służbową lub prywatną, zawierającą datę, godzinę, szczegółowy opis zdarzenia/rozmowy, zachowanie dziecka, rodzica/opiekuna, zauważone obrażenia lub okoliczności.
◦ W dokumentacji medycznej dziecka należy odnotować jedynie te informacje, które są niezbędne z perspektywy udzielanych świadczeń, zgodnie z zasadami prowadzenia dokumentacji medycznej.
◦ Jeśli interwencja przybrała formę formalnego zawiadomienia (np. do Policji, prokuratury, sądu), należy przechowywać kopię pisma lub potwierdzenie jego złożenia.
3. Zgłoszenie i rejestr interwencji
◦ Właściciel Gabinetu prowadzi rejestr interwencji wewnętrznych, w którym odnotowuje datę zgłoszenia, podjęte działania (np. rozmowa dyscyplinująca, zawiadomienie organów ścigania, kontakt z sądem rodzinnym), a także krótkie podsumowanie efektów lub dalszych kroków.
- Ochrona danych i poufność
- Przetwarzanie danych osobowych
◦ Wszelkie dane osobowe dziecka, jego rodziców/opiekunów oraz wszelkie informacje związane z podejrzeniem krzywdzenia podlegają ochronie zgodnie z RODO i krajowymi przepisami dot. ochrony danych osobowych. Należy zapewnić właściwe zabezpieczenie nośników (dokumentów w formie papierowej lub elektronicznej), tak aby nieupoważnione osoby nie miały do nich dostępu. - Zasada poufności
◦ Informacje o podejrzeniu krzywdzenia dziecka objęte są tajemnicą zawodową. Można je udostępnić wyłącznie w zakresie niezbędnym do ochrony dobra dziecka oraz dla organów i służb uprawnionych do żądania takich informacji (Policja, prokuratura, sąd rodzinny). - Udostępnianie informacji
◦ Właściciel Gabinetu przekazuje informacje instytucjom uprawnionym (np. Policja, prokuratura, sąd) w sposób bezpieczny, zapewniając poufność danych. W przypadku wątpliwości co do zakresu i sposobu przekazania informacji warto zasięgnąć porady prawnika.
- Przetwarzanie danych osobowych
Art. 6 Ostateczne postanowienia
Za wdrażanie, nadzorowanie oraz aktualizowanie niniejszych Standardów odpowiedzialne są osoby lub organy zarządzające placówką.
Proces monitorowania Standardów obejmuje regularne przeprowadzanie ankiet wśród personelu w celu oceny stopnia ich realizacji.
Organy zarządzające placówką dokonują niezbędnych zmian w treści Standardów i informują personel o ich nowym brzmieniu.
Standardy obowiązują od dnia 14.08.2024 r. i są ogłaszane w sposób umożliwiający łatwy dostęp dla personelu, w szczególności poprzez publikację na stronie internetowej www.centerton.pl.
Wersja papierowa Standardów jest dostępna w placówce Centerton Aparaty Słuchowe, Krzysztof Skorupiński, ul. Szpitalna 45/2/45, 62-500 Konin.
Personel zobowiązany jest do potwierdzenia zapoznania się z treścią Standardów poprzez własnoręczny podpis.
Załączniki
Załącznik 1. Wzór Zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa
Miejscowość, data
Komenda Miejska (Powiatowa) Policji / Prokuratura Rejonowa w …………………
Adres
Zawiadamiający:
Imię i nazwisko: …………………………………….
Adres do korespondencji: …………………………………….
Telefon/E-mail: ……………………………………
Zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa
Niniejszym, działając w oparciu o art. 304 Kodeksu postępowania karnego, zawiadamiam o podejrzeniu popełnienia
przestępstwa na szkodę małoletniego (imię, nazwisko, wiek dziecka, jeśli znane), polegającego na (krótki opis sytuacji, np.
przemocy fizycznej, psychicznej, seksualnej, zaniedbywania itp.).
Uzasadnienie:
(Wskazać okoliczności, które wzbudziły podejrzenie: data, opis zdarzenia, ewentualne obrażenia dziecka, zachowanie
opiekuna, własne obserwacje itp. Jeśli są jakiekolwiek dowody, np. zdjęcia, zapisy rozmów – zaznaczyć to tutaj.)
W związku z powyższym proszę o przeprowadzenie postępowania sprawdzającego i podjęcie stosownych kroków prawnych
w celu ochrony dobra dziecka.
Podpis zawiadamiającego
Załącznik 2. Lista ważnych kontaktów i instytucji wspierających
1. Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Koninie
◦ Adres: …………………………………………………………………
◦ Telefon: ………………………………………………………………
2. Miejski (Gminny) Ośrodek Pomocy Społecznej
◦ Adres: …………………………………………………………………
◦ Telefon: ………………………………………………………………
3. Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Koninie
◦ Adres: …………………………………………………………………
◦ Telefon: ………………………………………………………………
◦ Zakres wsparcia: konsultacje, diagnozy, terapia.
4. Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży 116 111
◦ Bezpłatny, czynny 24h/7.
5. Ogólnopolski telefon interwencyjny Rzecznika Praw Dziecka: 800 12 12 12
◦ Bezpłatny, czynny w wyznaczonych godzinach, umożliwia zgłoszenie problemu.
6. Specjalistyczne Poradnie Rodzinne, Psychologiczne, Organizacje Pozarządowe
◦ (Tutaj wpisać nazwy, adresy i telefony instytucji lokalnych zajmujących się wsparciem rodzin i dzieci.)
Podpis i data:
…………………………………….
Właściciel Gabinetu Protetyki Słuchu „Centerton Aparaty Słuchowe”
*Dokument zatwierdzony dnia ……………………